Bu rehber Anayasa'dan Türk Borçlar Kanunu'na dokuz temel kanun için mevzuat.gov.tr'deki resmî Türkçe metni ve denetleyebildiğimiz her İngilizce sürümü yayıncısı, tarihi, kapsamı ve kaçırdığı değişikliklerle birlikte verir.
Hiçbir Türk kanununun hukuken bağlayıcı İngilizce metni yoktur. Her Türk kanunu Türkçe kabul edilir ve Türkçe yayımlanır; mahkemenin, noterin ya da icra dairesinin uyguladığı tek sürüm, değişiklikleriyle birlikte Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’nde tutulan Türkçe metindir. Bazı kanunların İngilizce sürümleri vardır, ancak bunlar farklı yayıncılardan gelir, her kanunun farklı bölümlerini kapsar ve farklı tarihlerde durur. Bu rehber, yabancı müvekkillerin ve avukatlarının en çok sorduğu dokuz kanun için resmî Türkçe metnin nerede olduğunu ve 18 Ekim 2026’da açıp denetleyebildiğimiz İngilizce sürümleri yayıncısı, tarihi, kapsamı ve durumuyla birlikte gösterir.
Dokuz kanun şunlardır: Anayasa, Türk Ceza Kanunu, Ceza Muhakemesi Kanunu, Türk Medeni Kanunu, Türk Borçlar Kanunu, Türk Ticaret Kanunu, Hukuk Muhakemeleri Kanunu, İcra ve İflas Kanunu ve İş Kanunu. Aşağıdaki her numara, tarih ve Resmî Gazete künyesi konsolide Türkçe metinden alınmıştır: başlığından, son hükümlerinden, dipnotlarından ve değişiklik tablosundan. Her bağlantı listeye girmeden önce açılmıştır; artık açılmayan kaynaklar listeye alınmamıştır.
Türk kanunlarının İngilizce çevirileri nerede bulunur?
Tek bir resmî derleme yoktur. Tablo her kanun için kısa cevabı verir: resmî Türkçe metin, bulduğumuz en iyi İngilizce sürüm ve o sürüme ne ölçüde güvenilebileceği. Sonraki bölümler ayrıntıyı ekler.
| Kanun | Sayı | Resmî Türkçe metin | Denetleyebildiğimiz İngilizce sürüm | Kapsam ve durum |
|---|---|---|---|---|
| Anayasa | 2709 | mevzuat.gov.tr | TBMM, Mayıs 2019 | Tam; 2017 değişiklikleri dâhil; devlet kurumunca yayımlanmış ama bağlayıcı değil |
| Türk Ceza Kanunu (TCK) | 5237 | mevzuat.gov.tr | Women’s Learning Partnership | Baştan sona çevrilmiş ama yürürlükteki metinden farklı numaralı; resmî değil; değişiklik notu yok |
| Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) | 5271 | mevzuat.gov.tr | UNODC SHERLOC, Feridun Yenisey (2009) | Tam; resmî değil; 2009’da basılmış |
| Türk Medeni Kanunu (TMK) | 4721 | mevzuat.gov.tr | Tim Drayton, m. 202–281 | Kısmi (mal rejimleri); resmî değil |
| Türk Borçlar Kanunu (TBK) | 6098 | mevzuat.gov.tr | Tim Drayton, m. 49–76 | Kısmi (haksız fiil); resmî değil |
| Türk Ticaret Kanunu (TTK) | 6102 | mevzuat.gov.tr | Türkiye Sigorta Birliği, Altıncı Kitap | Kısmi (sigorta hukuku); resmî değil |
| Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) | 6100 | mevzuat.gov.tr | Tim Drayton, m. 105–117 | Kısmi (dava türleri, dava şartları); resmî değil |
| İcra ve İflas Kanunu (İİK) | 2004 | mevzuat.gov.tr | Tim Drayton, m. 78–105 | Kısmi (haciz); resmî değil |
| İş Kanunu | 4857 | mevzuat.gov.tr | Cott Group (2018) | 2018’de yayımlanmış tam metin; özel; değişiklik notu yok |
Her satırda üç kural geçerlidir. Türkçe metin esastır. Bir çeviri ancak belirttiği tarih kadar günceldir; tablodaki dokuz kaynağın ikisi hiçbir tarih belirtmez. Kısmi bir çeviri de dışarıda bıraktığı maddeler hakkında hiçbir şey söylemez.
Resmî Türkçe metin: Resmî Gazete ve Mevzuat Bilgi Sistemi
Her Türk kanunu Resmî Gazete’de yayımlanır ve kendi son hükümlerinin belirlediği tarihte yürürlüğe girer. Değişiklikler de aynı yolla, tek tek maddeleri değiştiren ayrı kanunlar olarak yayımlanır; bu yüzden Resmî Gazete tek başına bir kanunun bugünkü hâlini hiçbir zaman göstermez. Bu iş Cumhurbaşkanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’nindir: her kanunu konsolide hâlde tutar, gövdede güncel metni, değişen her hükümde değiştiren kanunu gösteren numaralı bir dipnotu ve sonda her değiştiren kanunu, kanun hükmünde kararnameyi ve Anayasa Mahkemesi iptal kararını, etkiledikleri maddeleri ve her değişikliğin yürürlüğe giriş tarihini gösteren bir tabloyu verir.
Her kanunun üç değerden oluşan sabit bir adresi vardır: kanun numarası (MevzuatNo), mevzuat türü (MevzuatTur, kanun için 1) ve kanunun yayımlandığı Düstur tertibi (MevzuatTertip). Bu rehberdeki dokuz kanunun sekizi beşinci tertiptedir. 1932 tarihli İcra ve İflas Kanunu ise üçüncü tertiptedir; adresi MevzuatTertip=3 ile biter, beşinci tertiple açılmak istendiğinde site hata sayfası verir.
İngilizce okuyanı şaşırtan bir özellik vardır. Yürürlüğü ileri bir tarihe bırakılmış bir değişiklik, o tarih gelene kadar konsolide metne işlenmeyebilir; bu sürede maddede yalnızca değişikliği yayımlayan Resmî Gazete’yi gösteren bir dipnot bulunur. Örneğin Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun değişiklik tablosu 149. maddeyi 7589 sayılı Kanunla değişmiş ve 31 Ekim 2026’da yürürlüğe girecek olarak gösterir; dipnot okuyucuyu 31 Temmuz 2026 tarihli ve 33326 sayılı Resmî Gazete’ye yönlendirir. Bugün konsolide metinden yapılan bir çeviri bu değişikliği kaçırır.
Kanun kanun: resmî metin ve İngilizce sürümler
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (2709 sayılı)
18 Ekim 1982’de kabul edildi, 9 Kasım 1982 tarihli ve 17863 (mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. TBMM Kanunlar ve Kararlar Dairesi Mayıs 2019’da tam bir İngilizce çeviri yayımladı; Anayasa Mahkemesi’nin barındırdığı kopya bu metni TBMM’nin yayımladığı resmî çeviri olarak tanımlar. Çeviri, 16 Nisan 2017 halkoylamasıyla kabul edilen 6771 sayılı Kanunla değişen hükümleri işaretler. Konsolide Türkçe metin en son değiştiren kanun olarak 21 Ocak 2017 tarihli ve 6771 sayılı Kanunu gösterir; dolayısıyla denetlediğimiz tarihte bu, rehberdeki dokuz kanun içinde hem tam hem güncel olan tek İngilizce metindi.
Türk Ceza Kanunu (5237 sayılı)
26 Eylül 2004’te kabul edildi, 12 Ekim 2004 tarihli ve 25611 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı; 184. madde ile 181 ve 182. maddelerin birinci fıkraları dışında 1 Haziran 2005’te yürürlüğe girdi (m. 344). Resmî olmayan, baştan sona bir İngilizce çeviriyi Women’s Learning Partnership barındırır. ecoi.net hukuk rehberi bu dosyayı kamuya açık en son İngilizce sürüm olarak listeler ve 2016’da kabul edilen değişiklikleri içerdiğini yazar; ancak çevirinin kendisinde hiç değişiklik notu yoktur ve numaralandırması yürürlükteki metinle örtüşmez: Türkçe metin 345. maddede biterken çeviri 342. maddede biter; yürürlük maddesi (m. 341) hâlâ 5328 sayılı Kanunla 1 Haziran 2005 olarak değiştirilen 1 Nisan 2005 tarihini gösterir. Kanunun Türkçe değişiklik tablosu sonraki onlarca kanunu sayar, en sonuncusu 8 Ağustos 2026 tarihli ve 7593 sayılı Kanundur; bu yüzden İngilizce metindeki her ceza aralığı denetlenmelidir.
Ceza Muhakemesi Kanunu (5271 sayılı)
4 Aralık 2004’te kabul edildi, 17 Aralık 2004 tarihli ve 25673 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı, 1 Haziran 2005’ten beri yürürlükte (m. 334). Yaygın olarak atıf yapılan İngilizce sürüm, Prof. Dr. Feridun Yenisey’in 2009’da İstanbul’da basılan ve UNODC’nin SHERLOC veri tabanında yer alan resmî olmayan çevirisidir. Bu çeviri, başka değişikliklerin yanı sıra, 24 Aralık 2025 tarihli ve 7571 sayılı Kanunla eklenen 128/A maddesinden öncedir; bu madde makul şüphe hâlinde, nitelikli hırsızlığın ve nitelikli dolandırıcılığın belirli hâllerinde (TCK m. 142/2-e, m. 158/1-f ve l) ya da banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılmasında (TCK m. 245) kullanılan hesabın banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı tarafından kırk sekiz saate kadar askıya alınmasına imkân verir. Ceza muhakemesi rehberimiz Kanunu madde madde haritalar ve İngilizce metnin nerede okunacağını ayrıca anlatır.
Türk Medeni Kanunu (4721 sayılı)
22 Kasım 2001’de kabul edildi, 8 Aralık 2001 tarihli ve 24607 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı, 1 Ocak 2002’den beri yürürlükte (m. 1029). Kamuya açık tam bir İngilizce çeviri bulamadık. Hukuk çevirmeni Tim Drayton mal rejimlerine ilişkin 202–281. maddeleri yayımlar; bölümün kabul edildiği hâliyle çevrildiğini ve 28 Haziran 2024 itibarıyla değişmediğini, bu tarihten sonra değişiklikleri izlemeyi bıraktığını belirtir.
Türk Borçlar Kanunu (6098 sayılı)
11 Ocak 2011’de kabul edildi, 4 Şubat 2011 tarihli ve 27836 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı, 1 Temmuz 2012’den beri yürürlükte (m. 648). Denetleyebildiğimiz tek İngilizce metin, Tim Drayton’ın kabul edildiği ve 28 Haziran 2024 itibarıyla değişmemiş hâliyle haksız fiile ilişkin 49–76. maddeler çevirisidir. Kanunun ne olduğu ve geri kalanının nasıl okunacağı bir sonraki bölümde.
Türk Ticaret Kanunu (6102 sayılı)
13 Ocak 2011’de kabul edildi, 14 Şubat 2011 tarihli ve 27846 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı, kural olarak 1 Temmuz 2012’den beri yürürlükte (m. 1534). Türkiye Sigorta Birliği Altıncı Kitap’ın (sigorta hukuku, m. 1401’den itibaren) resmî olmayan İngilizce çevirisini, Tim Drayton ise cebrî icraya ilişkin, başta gemiler olmak üzere özel hükümleri (ihtiyati haciz dâhil), yani 1350–1400. maddeleri 28 Haziran 2024’teki hâliyle yayımlar. Türk Ticaret Kanunu rehberimiz yabancı pay sahiplerinin en çok kullandığı hükümleri ve İngilizce kaynakları ayrıca ele alır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu (6100 sayılı)
12 Ocak 2011’de kabul edildi ve Türk Borçlar Kanunu ile aynı Resmî Gazete sayısında (4 Şubat 2011, 27836) yayımlandı; 1 Ekim 2011’den beri yürürlükte (m. 451). Tim Drayton dava türleri, dava şartları ve ilk itirazlara ilişkin 105–117. maddeleri 28 Haziran 2024’teki hâliyle yayımlar. Çevrilen aralık o tarihten sonra değişti: 16 Temmuz 2026 tarihli ve 7589 sayılı Kanun 107. maddeyi yürürlükten kaldırdı ve 109. maddeye dördüncü fıkra ekledi; ikisi de 31 Temmuz 2026’dan itibaren geçerlidir.
İcra ve İflas Kanunu (2004 sayılı)
9 Haziran 1932’de kabul edildi, 19 Haziran 1932 tarihli ve 2128 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı; Düstur’un üçüncü tertibindedir. Tim Drayton hacze ilişkin 78–105. maddeleri 28 Haziran 2024’teki hâliyle yayımlar. Tam bir İngilizce çeviri bulamadık.
İş Kanunu (4857 sayılı)
22 Mayıs 2003’te kabul edildi, 10 Haziran 2003 tarihli ve 25134 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) Türkiye sayfası “Labour Act No. 4857 of 22 May 2003, unofficial English translation” (resmî olmayan İngilizce çeviri) kaydını listeler, ancak sayfadaki bağlantı 18 Ekim 2026’da denediğimizde açılmadı. Kanunun tamamının İngilizce metnini bordro ve insan kaynakları danışmanlık şirketi Cott Group, 5 Ekim 2018 tarihli ve değişiklik notu içermeyen bir sayfada yayımlar.
Türk Borçlar Kanunu nedir, İngilizcesi nerede okunur?
Türk Borçlar Kanunu, Türkiye’de sözleşmelerin ve hukuki sorumluluğun genel kanunu olan 6098 sayılı Kanundur. 11 Ocak 2011’de kabul edildi, 4 Şubat 2011 tarihli ve 27836 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı ve 1 Temmuz 2012’de yürürlüğe girdi (m. 648); 22 Nisan 1926 tarihli ve 818 sayılı Borçlar Kanunu’nu yürürlükten kaldırdı (m. 647).
Kanun iki kısımdan oluşur. Birinci Kısım, genel hükümler, borç ilişkisinin kaynaklarını düzenler: önce sözleşme (m. 1’den itibaren), sonra haksız fiil (m. 49–76) ve sebepsiz zenginleşme (m. 77–82); ardından borçların ifası, ifa edilmemesi ve borç ilişkisinin diğer hükümleri gelir. İkinci Kısım, özel borç ilişkileri, m. 207’de satış sözleşmesiyle başlar ve diğer sözleşme türleriyle sürer.
Bağlayıcı metni yalnızca Türkçe okuyabilirsiniz: Mevzuat Bilgi Sistemi. Bir kamu kurumundan ya da çeviriyi güncel tutan bir veri tabanından tam bir İngilizce çeviri bulamadık. Açıp denetleyebildiğimiz tek İngilizce metin, Tim Drayton’ın kabul edildiği ve 28 Haziran 2024 itibarıyla değişmemiş hâliyle haksız fiil hükümlerinin, 49–76. maddelerin çevirisidir; çevirmen Kanunun İsviçre Borçlar Kanunu örnek alınarak hazırlandığını not eder. Diğer her madde için pratik yol, Türkçe metin ve o iş için yapılmış, güncel konsolide metinle karşılaştırılmış bir çeviridir.
Resmî olmayan bir çeviriyle güvenle çalışmak
İngilizce sürüm doğru maddeyi bulmak ve terimleri öğrenmek için yararlıdır. Bir süre, tutar ya da şart denetlenmeden ondan alındığında tehlikeli olur. Dört alışkanlık hataların çoğunu önler:
- Çevirinin tarihini bulun. Belirttiği tarihi, hiç tarih yoksa dosyanın yayımlandığı tarihi tespit edin. Konsolide Türkçe metnin sonundaki değişiklik tablosunu açın ve o tarihten sonra yürürlüğe giren her değişikliği listeleyin.
- Maddenin tamamını Türkçe okuyun. Bir çeviri bir fıkrayı doğru verip sonraki bir fıkrayı, bir atfı ya da ileri tarihli bir değişikliği haber veren dipnotu kaçırabilir.
- Fiile dikkat edin. Türk kanunları, gündelik İngilizcenin karıştırdığı kavramları ayırır: zamanaşımına uğrayan bir istem ile hak düşürücü sürenin sonunda düşen bir hak aynı şey değildir; “kabul etmiş sayılır” ile “borç doğar” da aynı şey değildir. Sonucu Türkçe fiil belirler.
- Kararı Türkçe metne bırakın. Anayasa’nın 3. maddesi Türkiye Devleti’nin dilinin Türkçe olduğunu belirtir. Bir sözleşme, dilekçe ya da görüş bir hükmün lafzına dayanıyorsa alıntılanan metin Türkçe olmalı, İngilizce çalışma çevirisi olarak yanında durmalıdır.
Aşağıdaki tablo hangi tür İngilizce kaynağın hangi işe yettiğini özetler.
| İş | Yeterli olan | Yeterli olmayan |
|---|---|---|
| Bir kanunun nasıl düzenlendiğini anlamak | Her İngilizce sürüm, eski olsa bile | Ayrıca bir şey gerekmez |
| Bir soruyu düzenleyen maddeyi bulmak | Tam çeviri ve Türkçe içindekiler | Başka bir bölümün kısmi çevirisi |
| Bir süreye, eşiğe ya da cezaya dayanmak | mevzuat.gov.tr’deki konsolide Türkçe metin | Değişiklik tablosuna bakılmamış her çeviri |
| Bir hükmü sözleşmede ya da dilekçede alıntılamak | Türkçe lafız ve o iş için yapılmış çeviri | Tek başına bir çeviri |
Bu rehberi kullanırken
Bu sayfa, listelenen kaynaklardan biri değiştiğinde gözden geçirilir. Yönetmelikleri, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini ve yargı kararlarını kapsamaz. Yönetmelik ve kararnameler için de aynı kural geçerlidir: Resmî Gazete’de yayımlanan Türkçe metin esastır. Bir çevirinin süren bir dosya için önem taşıdığı hâllerde, örneğin bir sözleşme uyuşmazlığında, Türkiye’de bir alacak tahsilinde ya da bir suç duyurusunda, güvenli yol İngilizce sürüme dayanarak karar vermeden önce uygulanacak Türkçe hükümlerin belirlenip tamamının okunmasıdır.